Nowy Folwark (15-17.05.2009 r.)
W dniach od 15 do 17 maja odbyły się drugie warsztaty terenowe poświęcone poznawaniu ekosystemów objętych ochroną NATURA 2000 na terenie naszego powiatu. Tym razem pojechaliśmy rowerami do Nowego Folwarku, spaliśmy turystycznie w tutejszej szkole, ale najwięcej czasu spędziliśmy w lesie zarządzanym przez Nadleśnictwo Czerniejewo.
Dużo czasu poświęcił nam zastępca nadleśniczego Nadleśnictwa Czerniejewo, Mirosław Maciąg, który jest pasjonatem entomologii (nauki o owadach),
a specjalizuje się w lepidopterologii (nauka o motylach). Pod okiem fachowca do północy łapaliśmy motyle nocne,
a na drugi dzień preparowaliśmy i oznaczaliśmy je, by w końcu umieścić w szkolnej gablocie.
Najbardziej podobał nam się okaz fioletowo-żółtego motyla nocnego – zmierzchnik gładysz. Nie lada atrakcją był nocny powrót rowerami przez las do szkoły.
Wyzwaniem dla nas okazało się liczenie szkód łowieckich w pobliskim młodniku, były to praktyczne zajęcia z łowiectwa, potwierdzające zasadność polowania na zwierzynę, aby ta nie czyniła szkód w uprawach leśnych. Dowiedzieliśmy się o zasadach i zwyczajach myśliwskich podczas spotkania z Mirosławem Maciągiem i pracownikiem Nadleśnictwa Czerniejewo, specjalistą od łowiectwa. Oglądaliśmy trofea myśliwskie leśniczego leśnictwa Słomówko i jego rodu. Przy tej okazji poznaliśmy gwarę myśliwską i wiemy już, czym różni się poroże od rogów. Sobotę zakończyliśmy ogniskiem w gospodarstwie agroturystycznym Country Club „Na skraju lasu” w Nowym Folwarku.
Niedziela powitała nas majowym słońcem, kolejny dzień w lesie spędziliśmy z pracownikami Zespołu Parków Krajobrazowych - Pawłem Śliwą i Mirosławem Maciągiem.
Pokazali nam walory przyrodnicze okolicznych lasów, które są grądem środkowoeuropejskim. Charakterystyczna ich cecha to dorodne drzewa liściaste - klony, dęby, graby, lipy, buki i jesiony, oraz roślinność podszytu - przytulia leśna, zawilce, turzyce, jaskry. W lesie zachwyciły nas ponad 130-letnie dęby. Od leśników wiemy, że w kwietniu pięknie kwitnie podszyt, a już w maju, gdy drzewa mają rozwinięte liście, w lesie robi się ciemno i roślinki runa mizernieją przy dorodnych drzewach.
Zaobserwowaliśmy też zjawisko allelopatii: rośliny żyjące bezpośrednio w swoim sąsiedztwie wpływają na swój rozwój. Zauważyliśmy, że młode dęby rosną znacznie gorzej obok dużych.
Przy kilku okazałych kłodach dębowych leśnicy opowiadali nam o szkodniku drzew liściastych, opiętku dwuplamkowym, z którym obecnie mają najwięcej problemu.
Po raz kolejny usłyszeliśmy o znaczeniu wody w lesie i o tym, że obniżony poziom wód gruntowych powoduje osłabienie drzew, co umożliwia rozwój szkodników. Obniżenie się wody gruntowej leśnicy tłumaczą rozbudową kopalni odkrywkowej i suchymi latami.
Leśnicy podkreślali, że idea obszarów chronionych NATURA 2000 jest wartościowa, ale w Polsce realizowana pochopnie, bez konsultacji z nimi. Okazuje się, że projektowane obszary NATURA 2000, które obejmują lasy wokół Nowego Folwarku, są atrakcyjne, ale wcale nie najcenniejsze przyrodniczo.
Na koniec badaliśmy wodę Wrześnicy, wyniki porównamy z wynikami wody Warty uzyskanymi w Lądzie tak, aby ocenić, która rzeka jest czystsza. Na razie informujemy, że wody z naszej Wrześnicy nie można pić.
Mimo kapryśnej pogody nie nudziliśmy się, pojeździliśmy rowerami po lesie, nałapaliśmy motyli, zmokliśmy, pośpiewaliśmy przy ognisku i tak minął kolejny weekend z nauką na wesoło – inną od tej codziennej. Kolejne zajęcia terenowe odbędą się między 12 a 14 czerwca w Lądzie.
Aleksandra Glapa i Katarzyna Trawińska z IIc LO
Już drugi raz dane nam było poznawać tereny tak blisko Wrześni. Lasy wokół Nowego Folwarku są w odległości kilku kilometrów - można więc dojechać rowerem. Zachęcam do spędzenia choćby jednego popołudnia w tej okolicy, bo stare, zacienione, półmroczne lasy liściaste mogą być dobrym miejscem na odpoczynek od miejskiego upału.
Smuci tylko widok śmieci pozostawionych przez „turystów”. Nie świadczy to dobrze o naszej kulturze i prowokuje pytania: ile można wydać pieniędzy, włożyć pracy, aby ochronić jakieś cenne przyrodniczo tereny, a tymczasem brak podstawowej kultury ludzi powoduje skuteczne zaśmiecenie miejsc parkingowych i duktów leśnych.
Mieliśmy okazję poznać tylko mały fragment Nadleśnictwa Czerniejewo, które w swojej administracji ma wiele ciekawych i cennych przyrodniczo lasów. Warto poznać inne interesujące miejsca, więcej o tych terenach można przeczytać na stronie internetowej Nadleśnictwa w zakładce – ochrona przyrody, edukacja i turystyka.
Tymczasem zapraszamy rowerem do lasów grądowych, które czekają na mieszkańców Wrześni w okolicy Nowego Folwarku.
Małgorzata Lisiecka
