Historia

Ciekawostki

Rzemieślnicy i wytwórcy

 

Działalność wytwórcza człowieka rozwijała się od zarania dziejów. Jest to także jeden z elementów będących istotą człowieczeństwa. Działalność ta nieustannie się rozszerzała, wynajdowano lepsze materiały i wykonywano nowocześniejsze wyroby. Z takiej działalności wytworzył się rodzaj produkcji zwany rzemiosłem.


 

Szkolnictwo powszechne w czasach zaborów w okresie międzywojennym

 

W okresie zaborów szkolnictwo na terenach polskich zajętych przez państwo pruskie nadal oparte było na zasadzie wyznaniowej. Funkcjonowały więc szkoły katolickie, ewangelickie i żydowskie ? oczywiście w zależności od zamożności konkretnej gminy wyznaniowej. Niewątpliwie jednak wiek XIX był okresem silnego rozwoju szkolnictwa na naszym terenie. W zasadzie to wtedy ukształtowała się struktura szkół najniższego rzędu, czyli podstawowych (zwanych elementarnymi, powszechnymi) istniejąca i funkcjonująca do końca XX w. Początek XX w. to okres kształtowania się tutaj szkolnictwa średniego rzędu.


 

Muzea, kolekcje, izby pamięci

 

Ziemia wrzesińska, choć nie posiada spektakularnych zabytków, jest miejscem szczególnej dbałości o dziedzictwo kulturowe. Cenimy najmniejsze pomniki przeszłości: gromadzimy je i zabezpieczamy, a także pielęgnujemy wiedzę o nich.


 

Daniny i podatki

Ważnym elementem tworzącym wolny byt państwowy jest istnienie systemu ekonomicznego. Aby mógł on funkcjonować, trzeba od poddanych pobierać datki w formie danin oraz podatków. Choć jest to społeczna składka na utrzymanie państwa, to obywatele i inne podmioty zobowiązane do ich uiszczania niezbyt za nimi przepadają. Niektórzy próbują je ograniczać, a nawet ich unikać. Rządzący nakładają za to coraz to nowe zobowiązania, często ukryte, obciążając obywateli daninami, podatkami czy parapodatkami. 


 

Dawne kupiectwo wrzesińskie

 

W miarę specjalizowania się profesji wzrastała także potrzeba wymiany wytworzonych towarów. W ten sposób krok za rozwojem rolnictwa i rzemiosła powstawał handel. Wytworzyła się w ten sposób kolejna grupa, jaką byli handlarze czy kupcy. Nieczęsto samo kupiectwo stawało się motorem napędowym dla rzemieślników i wytwórców. Nie bez znaczenie było też to, gdzie dokonywano wymiany handlowej. Powstały centra targowe, które wpływały na rozwój lokalny.


 

Niezrealizowane wizje rozwoju przestrzennego Wrześni

 

Rozwój przestrzenny miasta po pierwsze zależny jest od warunków fizjograficznych, po drugie od tworzących się w zależności od tych warunków ciągów komunikacyjnych, po trzecie powstających na tej bazie stosunków własnościowych, i po czwarte w wyniku wszystkich poprzednich – rozwoju zabudowy.


 

Najstarsze polskie drogerie we Wrześni

Drogeria to spolszczone francuskie słowo droguerie, które z kolei wywodzi się od drogue, oznaczającego lekarstwo (ale też narkotyk). Dawniej w obu językach słowem drogeria określano skład materiałów aptecznych. Oprócz materiałów sanitarnych, opatrunkowych i kosmetycznych oraz leków dopuszczonych do sprzedaży bez recept i konieczności przygotowywania ich przez aptekarzy prowadzono sprzedaż różnego asortymentu artykułów chemicznych od farb po pomady i pasty, a nawet trucizny na owady i gryzonie. Składy takie (dziś nazwanoby je sklepami) prowadzili drogerzyści nazywani też drogistami. Specyficzną, amerykańską formą drogerii było połączenie sprzedaży kosmetyków i prostych leków z niedrogim barem, sprzedażą słodyczy, gazet i tanich książek. Taki sklep w Stanach Zjednoczonych określano nazwą drugstore.
 

 
Brama do innego świata

W ostatnim naszym spotkaniu z cyklu Swego nie znacie zabiorę Państwa na wschodnią granicę kraju. To nie żart, bowiem schludna dziś wioska niczym nie przypomina  granicznego przejścia pomiędzy dwoma imperiami. Koszary legły w gruzach, po Urzędzie Celnym nie ma śladu i tylko drewniane figury wartowników pilnujących zawsze otwartych szlabanów przypominają, że Borzykowo graniczyło kiedyś z Rosją.

 

Mała wioska wielkich ludzi

Historia Mystek, niewielkiej wioski przycupniętej nieopodal Targowej Górki i silnie powiązanej z większą sąsiadką zarówno w przeszłości, jak i teraz nie jest interesująca. Zajmujące są natomiast losy ludzi władających wsią oraz ich gości – postaci nietuzinkowych, o których warto pisać i warto pamiętać. Dziś opowiem o dwóch z nich, powstańcu listopadowym Karolu Karśnickim i włoskim kompozytorze Arrigo Boito.


 

Niespotykanie spokojne miejsce

Kołaczkowo to wieś, przez którą się przejeżdża, którą się mija w drodze do Kalisza, do Pyzdr, do Wrześni. A gdy coś się mija, łatwo to pominąć, szczególnie, że sprzyja temu wszystko: dobra droga z chodnikami po obu stronach, brak malowniczych krajobrazów, wiekowych świątyń i pałacowych ruin. Tak, Kołaczkowo łatwo pominąć.


 

Kupała w ogniu skąpany

Zwykle zabieram Państwa w podróż do jakiegoś miejsca. Dziś będzie inaczej. Zabiorę Was bowiem na wyprawę do wnętrza duszy społeczeństwa, do zbiorowej nieświadomości, jak mawiał Carl Gustav Jung, która odpowiedzialna jest za nasze najbardziej pierwotne przekonania i wierzenia. Należą do nich także te związane z letnią równonocą. Nie będę się rozwodził nad obrzędami nocy sobótkowej, bo są one doskonale znane, a że tytuł rubryki zobowiązuje, postaram się przybliżyć rzeczy w powszechnej świadomości niezadomowione.


 

Małe wielkie miasto

Zwykle przedstawiam zabytki i historie zapomniane bądź niedoceniane. Dziś będzie inaczej. Bo choć do Miłosławia pojechałem z zamiarem wygrzebania jakichś ciekawostek, to po rozmowie z Elżbietą Gajewicz postanowiłem napisać o wydarzeniach, z których Miłosław słynie.


 

O wsi, co miastem bywała

Swój cykl rozpocząłem opowieścią o Bardzie - wsi, która chciała być miastem, a śladem tych ambicji jest obecnie wyraźnie zaznaczony plac, ubity pod przyszły rynek. Dziś natomiast odwiedzę Targową Górkę - miejscowość, która była miastem, ale chyba pragnęła być wsią, bowiem po dawnym rynku z prawdziwego zdarzenia nie pozostał nawet ślad.


 

Miasto zagubionego ratusza

Stojąc na rynku w Pyzdrach trudno sobie wyobrazić, że oddycha się tym samym powietrzem, co książęta i królowie, rektorzy Akademii Krakowskiej i znani pisarze, że podpisywano tu międzynarodowe traktaty i przyjmowano lenne hołdy. Plac, drzewa, pomnik i nic więcej. Dopiero po dłuższej chwili zdaję sobie sprawę, czego mi w pyzdrskim krajobrazie brakuje. I rozpoczynam poszukiwania.


 

Na progu społeczeństwa obywatelskiego

Jadąc do podwrzesińskiego Opatówka nastawiałem się na ciężką  próbę. Pomocne źródła internetowe i nieoceniona wieść gminna tym razem dały mi niewielką  porcję informacji. I tylko intrygował  mnie kościół, datowany na wiek XVIII, o cechach architektonicznych wskazujących na czasy o dwieście lat wcześniejsze. Ale gdy rozgrzewałem na plebanii zgrabiałe z zimna ręce, słuchając tamtejszego proboszcza wiedziałem, że nie taki diabeł straszny, jak go malują, i będę miał o czym opowiadać moim czytelnikom.


 

Wojowie i gimnazjalista

W Grzybowie być może urodził się Mieszko I, nic zatem dziwnego, że pierwsza podróż mojego syna, Pierwszego Mieszka, to właśnie wyprawa do Grzybowa. Piszę wyprawa, bo dla kogoś, kto nie umiał jeszcze chodzić, 7 kilometrów to podróż przez duże P. I choć pewnie syn z owego kwietniowego popołudnia nic nie pamięta, dla jego ojca stała się to ulubiona podwrzesińska wieś, do której wraca regularnie, o różnych porach roku i z różnych okazji. Najczęściej późnym latem, gdy kopie kruszą słowiańscy wojowie, choć pięknie jest tu także wiosną i jesienią. A teraz po raz pierwszy wybrałem się do Grzybowa zimą.


 

Perła pośród pól

Gdy odwróciłem zachwycone oczy od drewnianego kościoła, zobaczyłem wieś zwyczajną, senną, nieciekawą. Ale słuchając opowieści Władysława Majchrzaka, przed oczyma duszy mojej pokazał się świat nieznany, pulsujący życiem, codziennym szczęściem poprzecinanym ludzkimi tragediami, tym bardziej poruszającymi, że każda z nich miała swoją twarz, swoje imię i nazwisko, doskonale zachowane w pamięci stujednoletniego społecznika z Nowej Wsi Królewskiej.


 

Wielkopolski Wersal

Spacerując w piękne, październikowe przedpołudnie po Grabowie Królewskim nie mogłem oprzeć się wrażeniu, że tak właśnie powinna wyglądać opiewana przez Mistrza Jana wieś spokojna, wieś wesoła – zadbane obejścia, wygrzewające się w słońcu koty, spacerujące beztrosko matki z dziećmi. I wszechobecne figury świętych – przy drodze, w ogródkach, parku, w niszach budynków, przed kościołem.


 

Powstańcy i pozytywiści

Ma swój Szlak Architektury Drewnianej Małopolska, mamy i my zabytki nie ustępujące urodą i wagą kulturową budowlom wokół Krakowa. W poprzednim miesiącu opisywałem zieleniecki kościół, chroniący prochy świątobliwego męża, a dziś zabiorę Państwa w podróż na krańce naszego powiatu, do Czeszewa, gdzie przedwieczne lasy dostarczyły materiału do budowy kościoła pw. św. Mikołaja. Kościoła niezwykłego, otoczonego chyba specjalną opieką świętych, który niezwykłe oglądał wydarzenia. Kto wie, czy za sprawą tajemniczych kręgów w zbożu nie jest teraz najbardziej znanym kościołem we wszechświecie.


 

Święty z Zielińca

W cieniu hołubionego przez dygnitarzy z poprzedniej epoki Bieganowa przycupnęła niewielka wioska Zieliniec. Położona pośród pól, z dala od głównych szlaków, na pozór niczym się nie wyróżnia spośród tysięcy innych polskich wsi: zaniedbany pałac po wygnanych właścicielach, zniszczony park - takie obrazki można znaleźć wszędzie. Ale pozory mylą...


 

Bardo nieznane

W malowniczo położonym stawku przegląda się otoczony zielenią klasycystyczny kościół. To chluba Barda, liczącej niewiele ponad 200 mieszkańców podwrzesińskiej wsi, która nazwę swą bierze od słowiańskiego bardo oznaczającego pagórek. Już sama bryła świątyni jest niezwykła i niezwykłej patronuje miejscowości.

 

Biuletyn Informacji Publicznej

jak załatwić sprawę w urzędzie

Mapa powiatu

Przegląd Powiatowy - Biuletyn Informacyjny Powiatu Wrzesińskiego

Szlak Piastowski

Kronika filmowa Powiatu Wrzesińskiego

Bezpłatny System Informacji Sisms.pl

Atrakcyjne nieruchomości na sprzedaż

Powiatowy Rzecznik Konsumentów

Powiat Wrzesiński - zobacz naszą prezentację

Ostrzeżenia, Komunikaty, Informacje

Oferty pracy on-line

Aby obejrzeć mapę powiatu, prosimy o zainstalowanie programu Adobe Flash Player. Pobierz najnowszą wersję odtwarzacza Flash.

Wybór mapy powiatu:

Mapa google System informacji przestrzennej